غۇلاچئۆلچەم بىرلىكلىرى
شىنجاڭ ۋە ئوتتۇرا ئاسىيادا كەڭ ئغېرىچئۆلچەم بىرلىكلىرى
ئۇيغۇرلارنىڭ ئەنئەنىۋى ئۇزۇنلۇق فوتئۆلچەم بىرلىكلىرى
ئەنگلىيىنىڭ ئۇزۇنلۇق ئۆلچىمى بولقاتارئۆلچەم بىرلىكلىرى
تۈركچە سۆز بولۇپ، قەدىمدە ساناق قاداقئۆلچەم بىرلىكلىرى
قاداق - ئىنگلىز ماسسا بىرلىكى. بقارىئۆلچەم بىرلىكلىرى
<تۈركى تىللار دىۋانى> دا kari دېقاشئۆلچەم بىرلىكلىرى
قاش - ئەسلى قاشتېشىنى كۆرسىتىدۇ.قامدۇئۆلچەم بىرلىكلىرى
قامدۇ خەنزۇچە ماتېرىياللاردا <官布قاپئۆلچەم بىرلىكلىرى
قاپ - رەختتىن، تېرىدىن تىكىلگەن قورا (قوتان)ئۆلچەم بىرلىكلىرى
بۇ چارۋىلارنى سولايدىغان جاينىڭ قىرانئۆلچەم بىرلىكلىرى
قىران - ئەسلى مەنىسى جۈپلىشىش، ققىرقلۇمئۆلچەم بىرلىكلىرى
قىرىقلۇم - قاراخانىيلار دەۋرىدە قۇئانئۆلچەم بىرلىكلىرى
بۇ خەنزۇچە <贯> نىڭ ئاھاڭ تەرجىمىقۇنپۇئۆلچەم بىرلىكلىرى
قۇنپۇ (kunpu) دېگەن بۇ پۇل بىرلىقېرىئۆلچەم بىرلىكلىرى
<تارىخى رەشىدى> دە كۆرسىتىلىشىچەقەدەمئۆلچەم بىرلىكلىرى
قەدەم دېگىنىمىز ئادەتتە يول يۈرگقەرنئۆلچەم بىرلىكلىرى
قەرن - قەدىمكى ئوتتۇرا ئاسىيا مىقەرنەئۆلچەم بىرلىكلىرى
مىلادىيە ھېسابىدا مەلۇم بىر پەسىقەرىئۆلچەم بىرلىكلىرى
قەرى - ئوتتۇرا ئاسىيادا كەڭ قوللقەشقەر پۇلىئۆلچەم بىرلىكلىرى
بۇ پۇل بىر سەرلىك ۋە تۆت تەڭگىلىكانتارئۆلچەم بىرلىكلىرى
ئېغىرلىق ئۆلچەش ئەسۋابى ۋە ئېغىركىراتئۆلچەم بىرلىكلىرى
كىرات - خەلقئارادا كەڭ قوللىنىلىكۆمەرئۆلچەم بىرلىكلىرى
بۇ نام تۇرپاندىن تېپىلغان بىر پاكۇرۇھئۆلچەم بىرلىكلىرى
كۇرۇھ - ھىندىستاننىڭ مۇساپە ئۆلچكۇسائۆلچەم بىرلىكلىرى
كۇسا (kusa) - قەدىمكى ئۇدۇن يېزىكۇپئۆلچەم بىرلىكلىرى
گرېك تىلىدىن كەلگەن ھەجىم ئۆلچەمكۈرى ～ كۈرەئۆلچەم بىرلىكلىرى
ياغاچ ياكى قومۇچتىن سۈكەن شەكلىدكۈزەدئۆلچەم بىرلىكلىرى
بۇرۇنقى زامانلاردا بىر كېچىنى بەكۈمۈش ئاقچائۆلچەم بىرلىكلىرى
بۇ ئاقچا پۇلنىڭ بىر تۈرى بولۇپ، كۈمۈش يۈەن تىزىسىئۆلچەم بىرلىكلىرى
بۇ 1949 - يىلى يازدا شىنجاڭ ئۆلىكۈنئۆلچەم بىرلىكلىرى
كالىندار ھېسابىدا تاڭ ئېتىپ قۇياكۈنچىئۆلچەم بىرلىكلىرى
(kuniqi ～ kurqi, kuinqi) - چەت تكېپەكىيئۆلچەم بىرلىكلىرى
بۇ ئوتتۇرا ئەسىرنىڭ ئاخىرلىرىدا كېچەئۆلچەم بىرلىكلىرى
كالىندار ھېسابىدا قۇياش ئولتۇرغاكەمچەنئۆلچەم بىرلىكلىرى
دانلىق ئاشلىقلارنى ئۆلچەيدىغان (لىئۆلچەم بىرلىكلىرى
لى - ئېلىمىزنىڭ ئەنئەنىۋى ئۇزۇنللىتىرئۆلچەم بىرلىكلىرى
لىتىر - ئېنگلى تىلىدىكى litre دىلەكئۆلچەم بىرلىكلىرى
قەدىمكى ئوتتۇرا ئاسىيادىكى ئەڭ چماسائۆلچەم بىرلىكلىرى
ماسا (Masa) - يارماق. قارۇشتى يېماناتئۆلچەم بىرلىكلىرى
بىر مانات ئالتە قاداقتىن چوڭ. 50ماڭدامئۆلچەم بىرلىكلىرى
ماڭدام يەنە <چامدام> مۇ دېيىلىدۇموئۆلچەم بىرلىكلىرى
مو - خەنزۇچە يەر مەيدان ئۆلچەم بمولئۆلچەم بىرلىكلىرى
مول (～ مۇلى) - شىنجاڭدىن تېپىلغامىس ئاقچائۆلچەم بىرلىكلىرى
بۇ ئاقچا پۇلنىڭ بىر تۈرى بولۇپ، مىسقالئۆلچەم بىرلىكلىرى
قەدىمكى ئوتتۇرا ئاسىيادا قوللىنىمىسقال Ⅱئۆلچەم بىرلىكلىرى
مىسقال - پارس تىلىدىكى سۆز بولۇپمىلئۆلچەم بىرلىكلىرى
مىل - ئەسلىدە ئەنگلىيە ئۇزۇنلۇق مىلىمائۆلچەم بىرلىكلىرى
مىلىما - شىنجاڭدىن تېپىلغان قارۇمىنۇتئۆلچەم بىرلىكلىرى
ۋاقىت ھېسابىدا بىر سائەتنىڭ 60 تمۇلىئۆلچەم بىرلىكلىرى
مۇلى ～ مول - قارۇشتى يېزىقىدىكى مېترئۆلچەم بىرلىكلىرى
مېتر - خەلقئارا ئۇزۇنلۇق بىرلىكىمەنئۆلچەم بىرلىكلىرى
مەن ئەسلىدە ئەنجاننىڭ ئېغىرلىق بمەنزىلئۆلچەم بىرلىكلىرى
مەنزىل - قونالغۇ، بېكەت، ئۆتەڭ، مەۋسۈمئۆلچەم بىرلىكلىرى
دېھقانلار كالىندارى بويىچە بىر ينادائۆلچەم بىرلىكلىرى
نادا (nadha) - سانسىكرىت تىلىدىكنارۇ سېكۇنتئۆلچەم بىرلىكلىرى
بۇ ئەڭ كىچىك ۋاقىت بىرلىكى بولۇپنوكچەئۆلچەم بىرلىكلىرى
بۇ چىڭ سۇلالىسى دەۋرىدە شىنجاڭدانەيزە بويىئۆلچەم بىرلىكلىرى
بۇ ئۆلچەم بىرلىكى قاراخانىلار دەياردئۆلچەم بىرلىكلىرى
يارد - ئەنگلىيە ۋە ئامېرىكا سىستيارماقئۆلچەم بىرلىكلىرى
يارماق - ئۇيغۇرلار قاراخانىلار دياستۇقئۆلچەم بىرلىكلىرى
ياستۇق قۇجۇ ئۇيغۇرلىرى ئارىسىدا ياغاچئۆلچەم بىرلىكلىرى
ياغاچ (يىغاچ) - ئوتتۇرا ئاسىيادايامبۇئۆلچەم بىرلىكلىرى
يامبۇ شىنجاڭنىڭ يېقىنقى زامان تاياۋروئۆلچەم بىرلىكلىرى
ياۋرو - ياۋروپا ئورتاق گەۋدىسىگەيودچانئۆلچەم بىرلىكلىرى
بۇ سانسىكرىتچە YodTana دىن كەلگەيورۇقلۇق يىلىئۆلچەم بىرلىكلىرى
<يورۇقلۇق يىلى> بىلەن <يىل> ئوخشيولئۆلچەم بىرلىكلىرى
يول - شىنجاڭنىڭ قەدىمكى يول - مۇيىلئۆلچەم بىرلىكلىرى
كالىندار ھېسابىدا يەر شارىنىڭ قۇپاتمانئۆلچەم بىرلىكلىرى
شىنجاڭنىڭ قەدىمكى ئېغىرلىق ئۆلچىپاتمان Ⅱئۆلچەم بىرلىكلىرى
يەر مەيدان ە ئېغىرلىق ئۆلچەم بىرپاسئۆلچەم بىرلىكلىرى
قەدىمكى ئوتتۇرا ئاسىيادا قوللىنىپانائۆلچەم بىرلىكلىرى
پانا (pana) - خوتەندىن تېپىلغان پوتەيئۆلچەم بىرلىكلىرى
پوتەي - شىنجاڭدا يول مۇساپىسىنى پوندئۆلچەم بىرلىكلىرى
پونت (pound) - ئەنگلىيە ئېغىرلىقپىنتۇئۆلچەم بىرلىكلىرى
پىنتۇ (pintu) - ئەنگلىيە ھەجىم بپۇتئۆلچەم بىرلىكلىرى
قەدىمكى روسىيىنىڭ ئېغىرلىق ئۆلچىپۇلئۆلچەم بىرلىكلىرى
پۇل - يەكەن خانلىقى دەۋرىدە ئىشلپۇڭ Ⅰئۆلچەم بىرلىكلىرى
پۇڭ - يېڭى جۇڭگو قۇرۇلغاندىن بۇيپۇڭ Ⅱئۆلچەم بىرلىكلىرى
پۇڭ Ⅱ - ئېلىمىزنىڭ ئەنئەنىۋى يەرپەرسەخئۆلچەم بىرلىكلىرى
تۈركچە <ئوكيانۇس> تا: فەرسەى (feپەسىلئۆلچەم بىرلىكلىرى
قەدىمكى كىشىلەر بىر يىل ئىچىدىكىپەھەرئۆلچەم بىرلىكلىرى
قەدىمكى ھىندىستاندا قوللىنىۋاتقاچارەكئۆلچەم بىرلىكلىرى
چارەك - پارچە سۆز بولۇپ، <تۆتتىنچارەك Ⅱئۆلچەم بىرلىكلىرى
چىڭ سۇلالىسى دەۋرىدە بىر چارەك يچارەك Ⅱئۆلچەم بىرلىكلىرى
چارەك - قولنىڭ باش بارمىقىنىڭ ئۇچارەك Ⅱئۆلچەم بىرلىكلىرى
① كالىندار ھېسابىدا بىر پۈتۈن ۋاچاقائۆلچەم بىرلىكلىرى
چاقا - ئومۇمەن مىستىن قۇيۇلغان پچاقسائۆلچەم بىرلىكلىرى
1 چاقسا تەخمىنەن 200 گرامغا، يەنچاقىرىمئۆلچەم بىرلىكلىرى
چاقىرىم - شىنجاڭنىڭ ئەنئەنىۋى ئۇچاۋئۆلچەم بىرلىكلىرى
چاۋ - خەنزۇچە قەغەز پۇل نامى 钞دىچىئۆلچەم بىرلىكلىرى
چى - شىنجاڭنىڭ قەدىمكى ئۇزۇنلۇق چىپلىكئۆلچەم بىرلىكلىرى
بۇ تۈركلەرنىڭ ئۇزۇنلۇق ئۆلچەم بىچىڭئۆلچەم بىرلىكلىرى
بۇ ئېلىمىزنىڭ قەدىمكى دەۋردىكى يگاللونئۆلچەم بىرلىكلىرى
گاللون (gallon) - ئەنگلىيە - ئامگرەيىنئۆلچەم بىرلىكلىرى
گرەيىن (grayin) - ئەنگىلىيىنىڭ ئگېكتارئۆلچەم بىرلىكلىرى
گېكتار - قەدىمكى گرېك - لاتىن تىگېكتوگرامئۆلچەم بىرلىكلىرى
گېكتوگرام (heetogram) - خەلقئاراگەزئۆلچەم بىرلىكلىرى
گەز - ئوتتۇرا ئاسىيا ۋە قەدىمكى ھەپتەئۆلچەم بىرلىكلىرى
كالىندار ھېسابىدا دۈشەنبە، سەيشە